کمبود این ترکیب گوگردی عامل بی خوابی است!

به گزارش خط سلامت سال‌هاست در طب سنتی از سیر به‌عنوان ماده‌ای آرام‌ بخش و تقویت‌ کننده بدن یاد می‌شود. اما پژوهش‌ های جدید چه می‌ گویند؟ آیا واقعاً خوردن سیر می‌تواند کیفیت خواب را بهبود دهد و استرس را کاهش دهد؟

سیر، استرس و خواب؛ مکانیسم احتمالی

سیر (Garlic) حاوی ترکیبات فعال زیستی مانند  آلیسین (Allicin)    و ترکیبات گوگردی نظیر دی‌آلیل دی‌سولفید است. این ترکیبات:

• خاصیت آنتی‌اکسیدانی دارند

• التهاب سیستمیک را کاهش می‌دهند

• بر محور استرس (HPA Axis) اثر تعدیل‌کننده می‌گذارند

برخی مطالعات منتشرشده در مجلاتی مانند Journal of Nutrition نشان می‌دهند ترکیبات گوگردی سیر می‌توانند سطح گلوتاتیون (یکی از مهم‌ترین آنتی‌اکسیدان‌های درون‌زاد بدن) را افزایش دهند. گلوتاتیون نقش کلیدی در مقابله با استرس اکسیداتیو دارد؛ عاملی که با بی‌خوابی و اضطراب مرتبط است.

همچنین در مطالعات حیوانی گزارش شده مصرف سیر ممکن است سطح کورتیزول را کاهش دهد. از آنجا که کورتیزول بالا با اختلال خواب در ارتباط است، این مکانیسم می‌تواند توضیحی برای اثرات احتمالی سیر بر خواب باشد.

با این حال باید تأکید کرد:شواهد انسانی مستقیم درباره بهبود کیفیت خواب با مصرف سیر هنوز محدود است و بیشتر داده‌ها غیرمستقیم یا مبتنی بر مدل‌های حیوانی‌اند.

سیر و خلق‌ و خو

سیر منبع مناسبی از ویتامین B6 است؛ ویتامینی که در سنتز انتقال‌دهنده‌های عصبی مانند سروتونین نقش دارد. سروتونین در تنظیم خلق، اضطراب و چرخه خواب–بیداری مؤثر است.

مطالعاتی در حوزه نوروبیولوژی نشان داده‌اند که کاهش التهاب و استرس اکسیداتیو می‌تواند به بهبود علائم اضطراب و افسردگی کمک کند. از آنجا که سیر دارای اثرات ضدالتهابی است، احتمال دارد از این مسیر به بهبود خلق کمک کند.

سیر و تقویت سیستم ایمنی و کاهش روزهای بیماری

یکی از مستندترین فواید سیر، تقویت عملکرد ایمنی است. در کارآزمایی‌های بالینی گزارش شده مصرف مکمل عصاره سیر می‌تواند مدت و شدت علائم سرماخوردگی را کاهش دهد. برخی مطالعات کاهش قابل‌توجه در تعداد روزهای بیماری را نشان داده‌اند، هرچند اندازه اثر در پژوهش‌ های مختلف متفاوت بوده است.

سیر و سلامت قلب و عروق

مطالعات متعددی نشان داده‌اند سیر ممکن است:

• فشار خون سیستولیک و دیاستولیک را کاهش دهد

• سطح کلسترول LDL را تعدیل کند

• عملکرد اندوتلیال را بهبود بخشد

این یافته‌ ها در متاآنالیزهای منتشرشده در مجلاتی مانند Journal of Clinical Hypertension گزارش شده‌اند، هرچند میزان اثر وابسته به دوز و نوع فرآورده (خام، پخته، عصاره) است.

خواص ضدسرطانی سیر؛ واقعیت یا اغراق؟

ترکیباتی مانند دی‌آلیل دی‌سولفید در مطالعات آزمایشگاهی (in vitro) و حیوانی اثرات ضدتکثیری بر برخی سلول‌های سرطانی نشان داده‌اند. پژوهش‌ های اپیدمیولوژیک نیز ارتباطی بین مصرف بالاتر سبزیجات خانواده آلیوم (مانند سیر و پیاز) و کاهش خطر برخی سرطان‌های گوارشی گزارش کرده‌ اند.

با این حال هنوز شواهد قطعی برای توصیه درمانی سیر در پیشگیری یا درمان سرطان وجود ندارد.

سیر و متابولیسم آهن

برخی مطالعات آزمایشگاهی نشان داده‌ اند ترکیبات گوگردی سیر می‌ توانند بر تنظیم پروتئین‌ های دخیل در متابولیسم آهن اثر بگذارند. اما شواهد بالینی قوی مبنی بر اینکه مصرف سیر به‌ تنهایی کم‌ خونی فقر آهن را درمان کند، در حال حاضر محدود است. درمان کم‌خونی همچنان نیازمند ارزیابی پزشکی و مکمل‌ درمانی هدفمند است.

جمع‌بندی علمی

سیر ماده‌ ای با پتانسیل زیستی قابل‌ توجه است و می‌ تواند:

• التهاب و استرس اکسیداتیو را کاهش دهد

• عملکرد ایمنی را تقویت کند

• برخی شاخص‌ های قلبی–عروقی را بهبود دهد

اما درباره اثر مستقیم آن بر کیفیت خواب  هنوز به مطالعات انسانی گسترده‌ تر نیاز داریم.

بنابراین سیر را می‌توان بخشی از یک سبک زندگی سالم دانست، نه یک درمان معجزه‌آسا برای بی‌خوابی یا اضطراب.

تمام مطالب سایت اختصاصی و توسط تحریریه خط سلامت تولید شده است، استفاده با ذکر منبع و لینک دهی بلامانع است