لپه فقط برای قیمه نیست/این حبوبات چه کمکی به مغز و سلامت روان می کند؟

خط سلامت: لپه یکی از حبوبات پرمصرف در آشپزی ایرانی است که در غذاهایی مانند قیمه، آش و انواع خوراک استفاده می شود. این ماده غذایی از نخود خشک و شکافته شده تهیه می شود و می تواند پروتئین گیاهی، فیبر، فولات، آهن و مواد معدنی مختلفی را در اختیار بدن قرار دهد.

لپه فقط برای قیمه نیست/این حبوبات چه کمکی به مغز و سلامت روان می کند؟

به گزارش خط سلامت،  اما ارزش لپه برای سلامت مغز چیست و آیا مصرف آن می تواند به تمرکز و خلق و خو کمک کند؟

پروتئین لپه: مواد اولیه برای عملکرد طبیعی بدن

لپه منبع پروتئین گیاهی است. پروتئین از اسیدهای آمینه تشکیل شده و بدن برای ساخت و ترمیم بافت ها، تولید آنزیم ها و انجام فعالیت های حیاتی به آن نیاز دارد. برخی اسیدهای آمینه نیز در فرایند تولید انتقال دهنده های عصبی نقش دارند؛ موادی که به ارتباط میان سلول های عصبی کمک می کنند.

گنجاندن لپه در برنامه غذایی می تواند به تامین پروتئین مورد نیاز بدن کمک کند، به ویژه برای افرادی که مصرف گوشت کمتری دارند. ترکیب لپه با غلاتی مانند برنج و نان نیز به تنوع منابع پروتئینی رژیم غذایی کمک می کند.

با این حال، دریافت پروتئین به تنهایی تضمین کننده حافظه بهتر یا تمرکز بیشتر نیست. عملکرد مغز به مجموعه ای از عوامل، از جمله خواب، سلامت عمومی، دریافت انرژی و تنوع غذایی وابسته است.

فولات لپه: چرا ویتامین B9 اهمیت دارد؟

لپه حاوی فولات یا ویتامین B9 است. این ویتامین برای تقسیم سلولی، ساخت مواد ژنتیکی و تولید طبیعی گلبول های قرمز ضروری است. فولات در مسیرهای زیستی مرتبط با ساخت برخی انتقال دهنده های عصبی نیز نقش دارد.

دریافت کافی فولات برای عملکرد طبیعی بدن اهمیت دارد و حبوباتی مانند لپه می توانند بخشی از نیاز روزانه به این ویتامین را تامین کنند. با این حال، وجود فولات در یک غذا به معنای آن نیست که مصرف آن به تنهایی موجب افزایش سروتونین یا درمان افسردگی می شود.

آهن لپه: ارتباط تغذیه با خستگی و توجه

آهن برای تولید هموگلوبین و انتقال اکسیژن به بافت های بدن ضروری است. کمبود آهن می تواند با خستگی، ضعف و مشکلات تمرکز همراه باشد، به ویژه اگر کم خونی ایجاد شود.

لپه مقداری آهن گیاهی دارد، اما جذب آن معمولا از آهن موجود در بسیاری از منابع حیوانی کمتر است. مصرف لپه همراه با مواد غذایی حاوی ویتامین C مانند گوجه فرنگی، فلفل دلمه ای یا آب لیمو می تواند جذب آهن را بهبود دهد.

اگر فردی دچار خستگی مداوم یا کاهش تمرکز است، نباید بدون بررسی علت، این علائم را به کمبود آهن نسبت دهد. مشکلات خواب، استرس، بیماری های جسمی و عوامل روان شناختی نیز ممکن است در بروز آنها نقش داشته باشند.

فیبر لپه: کمک به سلامت گوارش و تنظیم قند خون

یکی از ویژگی های مهم لپه، فیبر غذایی آن است. فیبر به عملکرد طبیعی روده کمک می کند و می تواند در تعدیل افزایش قند خون پس از غذا و ایجاد احساس سیری نقش داشته باشد. ترکیب فیبر و پروتئین نیز لپه را به گزینه ای مناسب برای وعده های غذایی متنوع تبدیل می کند.

سلامت روده و مغز از طریق مسیرهای عصبی، هورمونی و ایمنی با یکدیگر ارتباط دارند. دانشمندان در حال بررسی نقش میکروبیوم روده در عملکرد بدن و برخی پیامدهای روان شناختی هستند. با این حال، نمی توان نتیجه گرفت که مصرف لپه به تنهایی اضطراب را کاهش می دهد یا از افسردگی پیشگیری می کند.

آیا لپه برای حافظه و سلامت روان مفید است؟

مواد مغذی موجود در لپه به تامین نیازهای طبیعی بدن کمک می کنند و این موضوع برای سلامت عمومی، از جمله عملکرد دستگاه عصبی، اهمیت دارد. اما شواهد علمی کافی وجود ندارد که لپه را به عنوان یک غذای اختصاصی برای تقویت حافظه، افزایش هوش یا درمان اختلالات روان شناختی معرفی کنیم.

سلامت روان تحت تاثیر عوامل متعددی از جمله وراثت، تجربه های زندگی، روابط اجتماعی، استرس، خواب و وضعیت جسمی قرار دارد. تغذیه سالم یکی از بخش های مراقبت از سلامت است، نه جایگزین درمان تخصصی.

چطور لپه را سالم تر مصرف کنیم؟

لپه را می توان در خورش قیمه، سوپ و خوراک های مختلف به کار برد. ارزش تغذیه ای وعده نهایی به مقدار لپه، روغن، نمک و سایر مواد تشکیل دهنده غذا بستگی دارد. استفاده متعادل از روغن و نمک و افزودن سبزیجات به غذا می تواند کیفیت کلی وعده را بهتر کند.

پخت کامل لپه به هضم بهتر آن کمک می کند. افرادی که با مصرف حبوبات نفخ پیدا می کنند، بهتر است مقدار مصرف را تدریجی افزایش دهند و به روش آماده سازی و میزان تحمل گوارشی خود توجه کنند.

لپه را به خاطر ارزش غذایی اش انتخاب کنید

لپه حاوی پروتئین گیاهی، فولات، آهن و فیبر است و می تواند بخشی از رژیم غذایی سالم باشد. این ترکیبات در عملکرد طبیعی بدن و تامین مواد مغذی مورد نیاز دستگاه عصبی نقش دارند.

با این حال، شواهد کافی برای این ادعا وجود ندارد که لپه به تنهایی حافظه را تقویت می کند یا اضطراب و افسردگی را درمان می کند. مصرف متنوع حبوبات، سبزیجات، میوه ها و غلات کامل در کنار خواب کافی و فعالیت بدنی، رویکرد مناسب تری برای حمایت از سلامت مغز است.

منابع علمی

  • وزارت کشاورزی ایالات متحده، پایگاه داده ترکیبات غذایی حبوبات و نخود خشک.

  • سازمان جهانی بهداشت، اطلاعات علمی درباره آهن و کم خونی.

  • پژوهش های مروری درباره فولات، تغذیه و سلامت روان.

  • پژوهش های علمی درباره فیبر غذایی و ارتباط روده و مغز.

پایان خبر برای ورود به صفحه اینستاگرام دکتر مریم سامانی (روانشناس بالینی) کلیک کنید.
ارسال نظر

اخبار پربازدید
آخرین اخبار
خط سلامت
فیلم ها
  • خط سلامت: عشق و حسادت با هم مرتبط هستند زیرا یک هورمون مشترک در این دو احساس نقش دارد. عشق احساسی است که به هورمون…

گزارش ویژه
پادکست
اتاق درمان